100 lat służby Polsce za oceanem. Ważne słowa prezydenta na jubileuszu w Chicago

2026-02-05 13:07

Odznaczenia, ważni goście i piękne słowa najważniejszej osoby w państwie – między innymi tak świętowano w Chicago dostojny jubileusz lokalnego oddziału jednej z ważniejszych organizacji polonijnej w Stanach Zjednoczonych. Stulecie powstania Placówki 90. Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce uświetniła obecność przedstawicieli władz SWAP oraz okolicznościowy list wystosowany przez prezydenta RP Karola Nawrockiego.

Delegacja Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce (SWAP) w dniach 9-11 stycznia udała się do Chicago z okazji obchodów 100-lecia powstania Placówki 90. W skład delegacji weszli: komendant naczelny Tadeusz Antoniak, wicekomendant 10. Okręgu SWAP Jacek Szklarski, druga wiceprezeska Korpusu Pomocniczego Pań przy SWAP Bożena Dżon oraz Aneta Antoniak reprezentująca Komitet Smoleńsko-Katyński.

Pierwszego dnia wizyty delegacja spotkała się z nowo wybranym prezesem Kongresu Polonii Amerykańskiej Hubertem Cioromskim. Rozmowy dotyczyły możliwości zacieśnienia współpracy między SWAP a KPA. Komendant Naczelny przypomniał, że SWAP był jednym z założycieli Kongresu Polonii Amerykańskiej. Poruszono m.in. kwestie promocji polskiej historii i wartości, za które polscy żołnierze oddawali życie, a także współpracy wojskowej polsko-amerykańskiej pod hasłem „Za wolność waszą i naszą”, symbolizującym braterstwo broni. Delegacja odwiedziła również Copernicus Center – jedno z największych centrów koncertowych w USA, należące do Polonii.

W sobotę delegaci udali się do kościoła św. Jacka, a następnie do Muzeum Polskiego w Chicago. Bogate zbiory muzealne wzbudziły ogromne zainteresowanie zwiedzających. Przewodnik, Sergio Romero – młody Kolumbijczyk, student z Chicago, zafascynowany Polską – w ciekawy sposób przybliżył historię zgromadzonych eksponatów, wśród których znalazły się liczne pamiątki związane z czynem zbrojnym Polonii amerykańskiej: legitymacje, mundury, naszywki oraz dokumenty. Duża część ekspozycji poświęcona była Ignacemu Janowi Paderewskiemu – wielkiemu przyjacielowi SWAP i fundatorowi Funduszu Paderewskiego.

Po południu delegacja złożyła kwiaty na grobie Agnieszki Wisły, twórczyni Korpusu Pomocniczego Pań, powstałego właśnie w Chicago. W roku stulecia założenia Korpusu oraz 100-lecia placówki w Wietrznym Mieście w uroczystościach uczestniczyli także członkowie jej rodziny przybyli z różnych stron Stanów Zjednoczonych. Były to chwile pełne wzruszeń, podziękowań oraz deklaracji dalszej współpracy na rzecz pielęgnowania pamięci o historii Polski na emigracji. Złożono również kwiaty pod Pomnikiem Katyńskim oraz Pomnikiem Smoleńskim, a także monumentami bohaterów z okresu I wojny, w tym Armii Błękitnej.

W niedzielę odbyły się główne uroczystości jubileuszowe. Rozpoczęły się one mszą świętą w kościele Świętej Trójcy na tzw. „Trójcowie”, jednej z najstarszych polskich parafii w Chicago. W wydarzeniu uczestniczyły liczne delegacje organizacji polonijnych – zarówno tych z długą tradycją, jak i młodszych, a także zuchy, harcerze, dzieci z polskich szkół. Podczas uroczystości konsul generalna RP w Chicago Regina Jurkowska odczytała okolicznościowy list wystosowany przez prezydenta RP Karola Nawrockiego.

„Oddział SWAP w Chicago zajmuje szczególne miejsce w historii polskiej emigracji i czynu niepodległościowego. To właśnie z tej aglomeracji pochodziło najwięcej – bo aż kilka tysięcy – rekrutów, którzy ochotniczo wstąpili do Armii Błękitnej generała Józefa Hallera”

– napisał w nim.

Wspomniał też o 103-letniej kombatantce 2. Korpusu Polskiego Zofii Biernadskiej, która zajmuje „szczególne miejsce w historii chicagowskiej Placówki i całego Stowarzyszenia”. - „Składam Pani wyrazy głębokiego szacunku i wdzięczności za bezcenne świadectwo oraz gotowość do dzielenia się mądrością i doświadczeniem z młodszymi pokoleniami” – zwrócił się do pani Zofii – niestety nieobecnej podczas uroczystości z powodu stanu zdrowia - polski prezydent.

Po odczytaniu listy głos zabrał komendant placówki Andrzej Janczak, a po nim komendant naczelny SWAP Tadeusz Antoniak odczytał list skierowany przez Attaché Obrony z Waszyngtonu gen. Krzysztofa Nolberta. Następnie w swoim przemówieniu podkreślił, że żołnierze, którzy założyli SWAP, odegrali ogromną rolę w odzyskaniu przez Polskę niepodległości, a dzisiejszym zadaniem organizacji jest krzewienie pamięci o ich poświęceniu. Kolejno głos zabrała Bożena Dżon, która odczytała list wystosowany specjalnie na tę uroczystość przez prezeskę KPP Helenę Knapczyk.

List gratulacyjny w imieniu prof. Rafała Reczka, dyrektora oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Poznaniu odczytała koordynator Przystanku Historia IPN w Chicago Helena Sołtys. Na ręce komendanta Placówki 90. Andrzeja Janczaka wpłynęły także gratulacje i podziękowania za współpracę od koordynatora Przystanku Historia IPN w Chicago odczytane przez Bernadettę Manturo. Historyk i członek Placówki 90, Artur Stąsiek przedstawił z kolei rys historyczny placówki oraz historię życia i służby dla Polski Agnieszki Wisły.

Po części oficjalnej odbyła się ceremonia odznaczeń. Oznaczeni zostali najbardziej aktywni członkowie Placówki nr 90, z komendantem Andrzejem Janczakiem oraz wicekomendantem Tomaszem Dąbrowskim na czele. Trafiły do nich, podobnie jak do Zofii Biernadskiej, Miecze Hallerowskie. Historyk placówki Artur Stąsiek otrzymał Medal Pamiątkowy 100-lecia Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej.

Na zakończenie Naczelny Komendant w towarzystwie Komendanta Placówki 90. oraz wicekomendanta 10. Okręgu odznaczyli szereg działaczy z różnych organizacji polonijnych, w tym księży i siostry zakonne, którzy na przestrzeni wielu lat współpracowali ze SWAP i przyczynili się do jego popularyzacji i rozwoju.

Super Express Google News