Tegoroczne, organizowane od 1923 roku, obchody Święta Niepodległości na Greenpoincie rozpoczęły się w niedzielę 8 listopada od mszy świętej w intencji ojczyzny w kościele św. Stanisława Kostki. Celebrował ją proboszcz parafii Grzegorz Markulak, który na wstępie powitał honorowych gości. Wśród nich znaleźli się: Konsul Generalny RP w Nowym Jorku Mateusz Sakowicz, attaché wojskowy przy Stałym Przedstawicielstwie Rzeczypospolitej Polskiej przy Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ) w Nowym Jorku komandor Albert Proszowski wraz z małżonką, prezes Polskiego Domu Narodowego na Greenpoincie Marek Chrościelewski, Wielka Marszałek Parady Pułaskiego 2026 dr Iwona Korga wraz z małżonkiem, weterani Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce, członkowie Ligi Morskiej z jej prezesem Edwardem Szarkiem, biznesmen i prezes Fundacji Uśmiech Dziecka Krzysztof Rostek, harcerki i harcerze ze Związku Harcerstwa Polskiego w Nowym Jorku oraz chór „Angelus” działający przy Polskim Domu Narodowym wraz z jego dyrektorem, pianistą Nicholasem Kaponyasem.
W okolicznościowym kazaniu ksiądz Grzegorz wspomniał o cudzie odzyskania niepodległości w 1918 roku po 123 latach zaborów. Przypomniał o obowiązku nieprzerwanego kultywowania wolności przez Polaków i nieszczędzenia w tym celu wysiłków, przestrzegając jednocześnie przed jej utratą. Ksiądz nawiązał także do tragedii, do której doszło dzień wcześniej w Krakowie.
Po kazaniu głos zabrał gość z Polski, Andrzej Mamus, kanclerz Komandorii Kujawsko-Pomorskiej Zakonu Rycerskiego Świętego Łazarza z Jerozolimy. Opowiedział wiernym z Greenpointu o misji i działalności prowadzonego przez rycerzy św. Łazarza hospicjum prenatalnego dla kobiet mających urodzić dzieci z wadami letalnymi i genetycznymi.
Po mszy ksiądz Markulak w imieniu prezesa Marka Chrościelewskiego zaprosił wiernych na doroczną akademię z okazji Święta Niepodległości do Polskiego Domu Narodowego na Greenpoincie. Ta zaczęła się od wprowadzenia sztandarów oraz wspólnego odśpiewania hymnów narodowych Polski i USA przez Chór Angelus i obecnych na sali gości.
Dziękujmy Bogu za dar wolności i prośmy w krótkiej modlitwie o błogosławieństwo dla Polaków w Polsce, Polonii w Ameryce, dla Polonii w Rosji i na całym świecie. Prośmy o błogosławieństwo dla ukochanej ojczyzny. Bóg, honor, ojczyzna: kiedy te trzy elementy są ze sobą złączone, to nie ma wroga, który mógłby nas pokonać
– powiedział w inwokacji ksiądz proboszcz Markulak, którym głos zabrał Konsul Generalny RP Mateusz Sakowicz.
Drodzy Państwo, przybyłem tutaj z ciężkim sercem i myślę, że wy również mieliście wczoraj bardzo trudny dzień, a na pewno mocno przeżywacie wydarzenia w Polsce, wydarzenia w Krakowie. Część z was zapewne pochodzi z Krakowa, z tego regionu, albo ma tam bliskich. Nie sposób od tych wydarzeń się oddzielić i uznać, że życie po prostu toczy się dalej
– stwierdził, po czym poprosił zebranych o powstanie i uczczenie minutą ciszy pamięci osób, które straciły życie, a także o refleksję i modlitwę w intencji rannych walczących obecnie w szpitalach o życie i zdrowie. Wspomniał też postawę polskich policjantów i przyrównał ich poświęcenie do postawy bohaterów z przeszłości.
Warto pamiętać o takich ludziach, szczególnie dziś, gdy wspominamy naszych bohaterów niepodległości
– podkreślił. Przypomniał też o wkładzie Polaków w niepodległość Stanów Zjednoczonych oraz o roli Ameryki, ale też amerykańskiej Polonii, w dziele odzyskania niepodległości przez Polskę w 1918 roku. Dziękował też za więzy przyjaźni łączące Polskę i USA.
Te więzy są trwałe, historyczne, głębokie. Naszą wspólną rolą jest je umacniać, utrwalać i pogłębiać każdego dnia, we wszystkich obszarach naszej aktywności i życia. Za to ogromnie państwu dziękuję. Za kultywowanie języka, tradycji, historii i polskości. Nasze granice nie kończą się na granicach geograficznych, na Bałtyku czy na Atlantyku. Polskość jest tam, gdzie my, tam, gdzie nosimy ją w sercu. Bo Polska jest jedna i niech taka jedna nam żyje!
– przypomniał.
O bohaterach z Krakowa wspomniał też komandor Albert Proszowski, który zaznaczył, że ryzyko utraty życia oraz zdrowia podczas pełnienia służby jest wpisane w zawód ludzi noszących mundur. Skupił się jednak na 1918 roku i cudzie odzyskania niepodległości.
ZOBACZ GALERIĘ: Sześć osób zginęło na rynku w Krakowie. Kim były ofiary zamachu? Wśród nich matka czworga dzieci
30
11 listopada to zakończenie I wojny światowej i przekazanie zwierzchnictwa nad siłami zbrojnymi Naczelnikowi Piłsudskiemu. Piękny dzień, bardzo ważny moment w naszej historii. Nawiązując do słów, które już tu dziś padły, o „wolności danej”, z mojego punktu widzenia, jako żołnierza, powiedziałbym raczej: wolności wywalczonej, okupionej krwią naszych żołnierzy, krwią członków oddziałów ochotniczych, którzy zginęli, abyśmy mogli żyć w niepodległej Polsce. Ponad 120 lat nicości, ponad 120 lat bezpaństwowości, a oni nieustannie walczyli
– stwierdził.
Życzył też Polakom jedności.
Mimo że pochodzili z różnych grup społecznych, reprezentowali różne branże i poglądy, mieli jeden cel: niepodległą Polskę. I musieli działać razem, by to osiągnąć. Dzisiaj, oddając szacunek wszystkim tym, którzy walczyli, życzę sobie i nam wszystkim właśnie takiej jedności, która jest niezbędna do budowania Polski. Dziękuję, że tu jesteście
– zakończył komandor.
Goście akademii zobaczyli później prezentację zdjęć ukazujących wkład wychodźstwa polskiego w Ameryce w odzyskanie przez Polskę niepodległości. Pokaz połączony z pieśnią Ignacego Jana Paderewskiego „Hej, Orle Biały!” przygotował historyk SWAP, czynny członek Placówki 123 i redaktor miesięcznika „Weteran” dr Teofil Lachowicz. Przed publicznością wystąpił też Chór Angelus, wykonując pieśni patriotyczne „Marsz Pierwszej Brygady”, „Szara piechota”, „Czerwone maki na Monte Cassino” oraz „Kocham Cię, Polsko!”, a później scenę przejęli harcerze.
Po występach zespołów harcerskich instruktorka harcerska druhna Grażyna Mościcka została odznaczona Orderem Ignacego Paderewskiego za wieloletnią pracę z młodzieżą polonijną. Odznaczenie wręczyli komendant Placówki 123 Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce Zygmunt Bielski oraz jego zastępca Jerzy Leśniak. Nie był to jednak koniec celebracji. Po wspólnym odśpiewaniu „Roty” i „God Bless America” Marek Chrościelewski zaprosił zebranych na tradycyjną kawę i pączki.
Uczestniczące w uroczystości rodowite Krakowianki przyznały, że obchody Święta Niepodległości na Greenpoincie, choć wyjątkowe, były w tym roku trudne.
Mówimy i myślimy tu po polsku, a w sercu nosimy Polskę. To wyjątkowe, że jesteśmy razem, bo to się liczy. Dzisiaj wszyscy pewnie myślą o Krakowie, o tym, co się tam wydarzyło. Ja w sposób szczególny, ponieważ pochodzę z Krakowa i spędziłam tam większość życia. Jest to dla mnie bardzo smutne
– przyznała dr Iwona Korga, Wielka Marszałek Parady Pułaskiego 2026. - Życzę wszystkim dużo zdrowia i przetrwania tego trudnego czasu – dodała.
Maria Bielski, instruktorka harcerska z Brooklynu, nie kryła emocji. Jako rodowita Krakowianka, która tam się wychowała, chodziła do szkoły pod Wawelem i tam wstąpiła do harcerstwa, ciągle wracała myślami do wydarzeń w rodzinnym mieście.
Jestem przerażona tym wydarzeniem. Jedyna pociecha w tym, że Polacy jak zwykle wykazali się bohaterstwem. Myślę o tych dwóch policjantach, którzy zostali postrzeleni. Myślę też o dwóch lekarzach ratujących rannych. To ciche bohaterstwo, ale niezwykle ważne dla nas, szczególnie w dniu, w którym obchodzimy Święto Niepodległości
– powiedziała w rozmowie z „Super Expressem”.
Jak powiedział papież, wolność nie jest dana raz na zawsze, trzeba o nią ciągle walczyć. Mam nadzieję, że ta zbrodnia zjednoczy kraj i ludzi. Jestem bardzo wzruszona tymi wydarzeniami i ufam, że nie doprowadzą one do dalszych podziałów w społeczeństwie, lecz do zjednoczenia nas wszystkich, którzy walczymy o polską tradycję i tożsamość
– dodała Maria Bielski.
ZOBACZ GALERIĘ: TO MARCIN RYBAK POPROWADZI POLONIĘ PODCZAS 90. PARADY PUŁASKIEGO
5
